gipuzkoakultura - ondareatag:www.gipuzkoakultura.com,2009-04-02:/ondarea//32009-04-02T15:34:02ZMovable Type 4.251936ko Gudontzidia 2009an albistetag:www.gipuzkoakultura.com,2009:/ondarea//3.3612009-03-31T09:48:02Z2009-04-02T15:34:02Z Martxoaren 10ean esan genizuen bezala, Euzkadiko Gudontzidiak Guda Zibilean izandako ibilbideari buruzko informazio zabala eskura duzue www.gudontzidia.eu helbidean. Webgunearen aurkezpenak egungo egunkari eta aldizkarien orrietara ekarri zuen 1936. urtean sortutako gudontzidi berezi hau....GipuzkoakulturaMartxoaren 10ean esan genizuen bezala, Euzkadiko Gudontzidiak Guda Zibilean izandako ibilbideari buruzko informazio zabala eskura duzue www.gudontzidia.eu helbidean. Webgunearen aurkezpenak egungo egunkari eta aldizkarien orrietara ekarri zuen 1936. urtean sortutako gudontzidi berezi hau.]]>
Gipuzkoa.tv webgunean ikus dezakezue aurkezpenaren bideoa; baina horretaz gain, hedabide askok jaso dute gure historiaren zati garrantzitsu bat berreskuratzen duen webgune honen berri. Hona hemen gaiari buruz argitaratu diren berrietako batzuk:
Todo lo que usted quiera saber sobre la Marina de guerra auxiliar de Euskadi durante la Guerra Civil lo puede ver y leer en las páginas web www.marinavasca.eu en su versión en castellano y en www.gudontzidia.eu en euskera. Se trata de la versión renovada y mejorada de la página que crearon la Diputación y el Museo Naval donostiarra hace una década.
La nueva página web foral contiene 5.000 páginas, 600 imágenes, transcripciones y copias de 220 documentos, entre ellos los de los 900 hombres que formaron parte de esta improvisada armada, y cuatro audiovisuales de aquella época, año 1937, cedidas por la Filmoteca Vasca. Se puede leer en euskera, castellano, francés e inglés. Además, permite enlazarse con otras páginas similares.
1936an hasi eta 1939ko apirilean bukatutzat eman zuten Gerra Zibilaren amaieraren 70. urteurrena betetzear dela, orain arte zenbait erakundek eta elkartek egin izan dituzten oroitzapen ekitaldien baitan, Gipuzkoako Foru Aldundiak, Matxitxako elkartearekin elkarlanean `Euzkadiko Gudontzidiek´ Gerra Zibilean izandako ibilbideari buruzko webgunea jarri du martxan, hain zuzen, `www.gudontzidia.eu´.
1936ko gerraren amaieraren 70. urtemugan euskal guda ontzien historia biltzen duen webgunea zabaldu dute.
Www.gudontzidia.eu eta www.marinavasca.eu dira Euzkadi Gudontzidiaren web gune berriak. Gune hauek Juan Pardo San Gilek Euzkadiko Gudontzidia. La Marina de Guerra Auxiliar de Euzkadi (1936-1939) liburuan jaso zuen materialarekin osatu dira. Informazio berria, ordea, ere aurkitu ahal izango da, orain arte ezkutuan izan dena, hain zuzen. Euskaraz, ingelesez, gaztelaniaz eta frantsesez argitaratu dute webgunea. Bi datu baseen bidez Gudontzidian aritu zirenen berri izan, garaiko ontziak nolakoak ziren ezagutu eta historia bera kontsulta dezakete erabiltzaileek. Euskadiko Filmategiak gordeta dituen 1937ko irudiak ere ikus daitezke. Gudontzidiko tripulatzaileak boluntarioak ziren, prestakuntza militarrik gabekoak. 900 lagunetik gora ibili ziren bertan.
Irudiak, dokumentuak eta ikus-entzunezkoak biltzen ditu Gipuzkoako Foru Aldundiak osatutako gudontzidia.eu webguneak. Euskal Herriko arrantzontziak gerraontzi bilakatuta Armada Errepublikanoa nola lagundu zuten kontatzen da. Horretarako, 600 irudi eta transkripzio eta 200 dokumentu baino gehiago bildu dituzte. Euskaraz, gaztelaniaz, ingelesez eta frantsesez bisitatu daiteke Interneteko gune berria.
En octubre de 1936, el primer Gobierno Vasco creó la Marina de Guerra Auxiliar de Euzkadi, clave en el desarrollo de la batalla naval contra los sublevados. Desde ayer, su historia, casi desconocida hasta ahora, puede ser consultada en Internet con todo tipo de detalle.
(...)
Webgunearen aurkezpenari buruzkoaz gain, beste erreportaje zabalago bat ere argitaratu zuen Busturialdeko Hitzak martxoaren 18an, eskualdeko bizilagunek gudontzidian egindako lana gogoratzeko: Aberria defendatzen.
Guda Zibilaren amaieraren 70. urteurrenaren atarian, Gipuzkoako Foru Aldundiak eta Matxitxako elkarteak `Euzkadiko Gudontzidiek´ Gerra Zibilean izandako ibilbideari buruzko webgunea jarri dute martxan berriki: `www.gudontzidia.eu´. Bertan, Errepublikako Armadari laguntzeko sortu zen Itsas sailaren historia laburbiltzen da, gudontzidian aritu zirenen inguruko informazioa ere jasoz, tartean, eskualdeko bizilagunen gainekoa. Izan ere, hainbat izan ziren gudontzidian borrokatu ziren Busturialdeko lagunak.
(...)
Gudontzidian aritu ziren Busturialdeko bizilagunak hainbat alderdi eta sindikatuko kideak ziren, besteak beste, Euzko Alderdi Jeltzaleko, Euzko Langilleen Alkartasunako, Izquierda Republicanako, Union General de Trabajadoreseko, Itsasontzietako Makinarien Elkarte Nagusiko, Euzkadi Mendigoizale Batzako, Euzko Abertzale Ekintzako nahiz Confederacion Nacional de Trabajadoreseko kideak. 138 bizilagun horiek ontzi ezberdinetan borrokatu ziren, ezarri zitzaien destinoaren arabera.
1936ko Espainiako Gerra Zibilean Kantauri itsasoan borrokatu zuen Euzkadi gudarosteari buruzko informazioa bildu du Gipuzkoako Foru Aldundiak Gudontzidia.eu webgunean. Juan Pardoren Euzkadiko gudontzidia. La Marina de Guerra Auxiliar de Euzkadi (1936-1939) liburuko datuetatik abiatuta osatu dute gunea. Argazkiak, agiriak eta bideoak aurki daitezke bertan, datu historikoekin batera.
]]>
Bidaiari erromantikoaktag:www.gipuzkoakultura.com,2009:/ondarea//3.3602009-03-24T09:36:57Z2009-04-02T15:34:02Z Duela hilabete BEGIRATU...ikusi...AURKITU. Inspirazioa edo plagioa XIX. mendeko grabatuetan bloga aurkeztu genuen, Zumalakarregi Museoaren bildumagarri berria. Bada, bigarren sarrera argitaratu dute berriki. Irunen ikuspegia eskaintzen duten lau grabatu azaltzen dira lehena zein izan zen asmatzeko....GipuzkoakulturaDuela hilabeteBEGIRATU...ikusi...AURKITU. Inspirazioa edo plagioa XIX. mendeko grabatuetan bloga aurkeztu genuen, Zumalakarregi Museoaren bildumagarri berria. Bada, bigarren sarrera argitaratu dute berriki. Irunen ikuspegia eskaintzen duten lau grabatu azaltzen dira lehena zein izan zen asmatzeko.]]>
David Roberts bidaiari eta irudigile britainiarra, Egiptoko irudiengatik famatua, 1832 eta 1833 urteetan pasa zen guretik. Beretzat exotiko eta erakargarria zen Andaluziarako bidean, Irun, Hondarribia eta Gasteizi buruzko ikuspegi erromantikoa eskaini zigun. Bere lana maiz izan zen inspirazio bide. BEGIRATU...ikusi...AURKITU blogean, esaterako, Irungo ikuspegia erakusten duten lau grabatu aurkituko dituzue: Irun; Vue d’Irun; Irun, from the Bidassoa eta El Vidasoa. Lauetako bat David Robertsek egin zuen; gainontzekoak beste egile batzuek beranduago egindakoak dira. Zein izan zen lehena?
Sartu http://zm-copygrab.gipuzkoakultura.net/ helbidean eta irudi originala zein den asmatzeaz gain, iruzkinak gehitu eta iritziak elkartrukatzeko aukera izango duzue.
Irudi berriak argitaratzen diren unean bertan jaso nahi badituzue, RSS bidezko harpidetza egin dezakezue blogean. Izan zaitezte lehenak irudi berriak jaso eta eratzuten!]]>
San Jose zubian bidaiatu denboran zehartag:www.gipuzkoakultura.com,2009:/ondarea//3.3592009-03-18T11:32:51Z2009-04-02T15:34:02Z Osteguna, hilak 19, jaieguna da eta jende askok zubia izango du. Egun hauetarako plan aparta proposatzen dizuegu: gure iragana ezagutu eta arbasoen bizimodua ezagutuz, kulturaz gozatzea. Izan ere, Zumalakarregi Museoak eta Igartubeiti Baserri Museoak egunero irekiko dute martxoaren 19tik...Gipuzkoakultura Osteguna, hilak 19, jaieguna da eta jende askok zubia izango du. Egun hauetarako plan aparta proposatzen dizuegu: gure iragana ezagutu eta arbasoen bizimodua ezagutuz, kulturaz gozatzea. Izan ere, Zumalakarregi Museoak eta Igartubeiti Baserri Museoak egunero irekiko dute martxoaren 19tik 22ra, ostegunetik igandera. Gainera familientzako doako tailerrak ere izango dira.]]>
Egun horietako ordutegia ondokoa izango da: -Zumalakarregi Museoa: 11:00etatik 14:00etara eta 16:00etatik 19:00etara -Igartubeiti Baserri Museoa: 10:00etatik 14:00etara eta 16:00etatik 19:00etara. Bisita gidatuak: 11:00, 12:30 eta 17:30ean.
Zumalakarregi Museoan, XIX. mendeko Euskal Herria ezagutu eta gozatzeko erreferentzia zentroan, karlista eta liberalei buruzko erakusketa aurkituko duzue; XIX. mendeko euskal gizartearen aldaketak ezagutuko dituzue, ikusentzunezko, objetu, arma, dokumentu eta abarren bitartez; eta Lantegi Elkarreragileko proposamen ludikoekin XIX. mendeko giroan murgilduko zarete: janzkerak, puzzleak, buru-hausgarriak, komikiteka eta joku elkarreragileekin osatutako kiosko digitala...
Larunbatean, hilak 21, familientzako jolas maratoia izango da, 16:30etik 18:30era.
Igartubeiti Baserri Museoan, Euskal baserrien eguneroko bizitza ezagutuko duzue. Zaharberritutako eraikina jatorrizko egoeran eta garaiko altzari eta tresneriaz hornitua dago, gure arbasoen bizimodua ulertarazteko asmoz: zer jaten eta edaten zuten, nola janzten ziren, zertan egiten zuten lana... Interpretazio Zentroak euskal baserriaren historia, ezaugarriak, erabilera eta bilakaera erakusten dizkigu baliabide expografiko berrienak erabiliz.
Larunbatean, hilak 21, antzerki mutu tailerra izango da. 16:00etatik, 19:00etara.
Gogoratu, gainera, 3 euroko beherapen bonoak dituzela eskura bi museoak bisitatu eta denboran zehar bidaiatzeko. Museoetan ikusiko dugu elkar.
Zumalakarregi Museoa. Muxika Egurastokia, 6 20216 Ormaiztegi Telefonoa: 943 88 99 00 mzumalakarregi@gipuzkoa.net]]>
Martxoan bertsoa eta txotx Igartubeitintag:www.gipuzkoakultura.com,2009:/ondarea//3.3582009-03-10T15:31:47Z2009-04-02T15:34:02Z Urretxu-Zumarragako Bertso Eskolak antolatzen duen Martxoan Bertsoako, bertso txapelketako kanporaketa izan zen larunbatean, martxoak 7an, arratsaldeko 19:00etan Igartubeiti Baserri Museoan....GipuzkoakulturaUrretxu-Zumarragako Bertso Eskolak antolatzen duen Martxoan Bertsoako, bertso txapelketako kanporaketa izan zen larunbatean, martxoak 7an, arratsaldeko 19:00etan Igartubeiti Baserri Museoan.]]>
Urretxu-Zumarragatik askok autobusean iritsi ziren Igartubeitira. Autobusa ia goraino bete zen ( Hitzetik Hortzera saiko kamerak tartean; adi, beraz, datorren igandeko programari). Ezkio-Itsasoko herriak ere bikain erantzun zuen eta jende andana bildu zen barrikotea baino lehen jokatu zen txapelketako kanporaketa jarraitzera.
Gaijartzaile Itziar Etxezarreta aritu zen eta berak aurkeztu zituen hiru bertsolari taldeak: Betigu (Ane Agirre, Edurne Plazaola eta Amaia Iturriotz), Ezkio-Itsasoko Oilarrak taldea (Gorka Sasieta, Asier Sasieta, Gorka Azkarate) eta Akolitoak (Pitu Andueza, Ander Gabirondo, Mikel Aranburu).
[yt]lRRtN84MtRc[/yt]
Maila oneko bertsoak entzuteko aukera izan genuen eta Ezkio-Itsasoko taldeak lortu zituen puntu gehien. Sailkapena honela geratu zen:
Bertso saioaren ondoren, duela gutxira arte Ezkioko ostatuan lanean aritu den Bittori Idiakezek ireki zuen txotxa. Bertso batzuk ere kantatu zituzten, Igartubeiti baserrian urrian egindako sagardoa dastatuz eta mokadu bat eginaz. Elortza anaiek trikitixa doinuez lagunduta, giro ezin hobea izan zen Igartubeiti baserrian.]]>
BEGIRATU... ikusi... AURKITUtag:www.gipuzkoakultura.com,2009:/ondarea//3.3572009-02-26T16:53:10Z2009-04-02T15:34:02Z Zumalakarregi Museoak, XIX. mendeko Euskal Herriaz jakiteko eta gozatzeko erreferentzia den zentroak, BEGIRATU...ikusi...AURKITU. Inspirazioa edo plagioa XIX. mendeko grabatuetan bloga sortu du. Bildumagarri berri honekin iragana modu erakargarri eta berriztatzaile batez emango du ezagutzera sarean eta erabiltzaileen arteko elkartrukaketa,...GipuzkoakulturaZumalakarregi Museoak, XIX. mendeko Euskal Herriaz jakiteko eta gozatzeko erreferentzia den zentroak, BEGIRATU...ikusi...AURKITU. Inspirazioa edo plagioa XIX. mendeko grabatuetan bloga sortu du. Bildumagarri berri honekin iragana modu erakargarri eta berriztatzaile batez emango du ezagutzera sarean eta erabiltzaileen arteko elkartrukaketa, partehartzea eta lankidetza erraztuko ditu.]]>
Joku elkarreragile berri eta bitxi honetan itxuraz berdinak diren zenbait irudi argitaratuko dira aldiro. XIX mendeko albuma funtsetik ateratako grabatuak izango dira eta grabatu originala zein den asmatu beharko duzue. Horretaz gain, iruzkinak gehitu eta iritziak elkartrukatzeko aukera izango duzue.
http://zm-copygrab.gipuzkoakultura.net/ helbidean aurkituko duzue BEGIRATU...ikusi...AURKITU. Inspirazioa edo plagioa XIX. mendeko grabatuetan bloga. Lehen sarrerako irudietan Britainiar Legioa Gasteizen azaltzen da bi iruditan; Londresen argitaratutakoa bata, Leipzigen bestea. Ondo bilatu, eta aurkitu bien arteko ezberdintasunak! Zein izan zen lehena?
Irudi berriak argitaratzen diren unean bertan jaso nahi badituzue, RSS bidezko harpidetza egin dezakezue blogean. Izan zaitezte lehenak irudi berriak jaso eta eratzuten!
Zumalakarregi Museoaren webgune orokorra Produktu birtual berri hau museoko webgune orokorrean kokatua dago. Webgune honetako erabiltzaile kopurua asko gehitu da azken urteetan. Oso webgune dinamikoa da, etengabe berriztatzen ari dena, espezialitate eta dibulgazio eskaintza zabalekoa. Hori dela eta, Expodidáctica 2008, Hezkuntzarako Baliabideen Erakustokian Innova saria lortu du.]]>
Familientzako doako tailerrak Zumalakarregi Museoantag:www.gipuzkoakultura.com,2009:/ondarea//3.3562009-02-24T09:14:35Z2009-04-02T15:34:02Z Zumalakarregi Museoak familientzako doako tailerrak antolatu ditu martxoko larunbatetarako. 6 eta 12 urte arteko haurrek eta haien gurasoek primeran pasako dute larunbatero, 16:30etik 18:30era....GipuzkoakulturaZumalakarregi Museoak familientzako doako tailerrak antolatu ditu martxoko larunbatetarako. 6 eta 12 urte arteko haurrek eta haien gurasoek primeran pasako dute larunbatero, 16:30etik 18:30era.]]>
Egitaraua: -Martxoak 7: Komiki tailerra -Martxoak 14: Jolasen maratoia -Martxoak 21: Mozorro tailerra -Martxoak 28: Ipuin kontaketa maratoia
Izen ematea: Zumalakarregi Museoa Telefonoa: 943 88 99 00 mzumalakarregi@gipuzkoa.net]]>
Abarkagile artisaua Igartubeitintag:www.gipuzkoakultura.com,2009:/ondarea//3.3552009-02-20T11:55:59Z2009-04-02T15:34:02Z Otsailaren 28an, larunbata, abarkak nola egiten diren bertatik bertara ikusi eta ikasteko aukera paregabea izango da Igartubeiti Baserri Museoan, abarkagile artisau baten eskutik....Gipuzkoakultura Otsailaren 28an, larunbata, abarkak nola egiten diren bertatik bertara ikusi eta ikasteko aukera paregabea izango da Igartubeiti Baserri Museoan, abarkagile artisau baten eskutik.]]>
16:00etatik 18:00etara, abarkagilearen erakustaldia eta abarkak egiteko tailerra izango dira.
Ondoren, 18:00etatik 19:00etara, familientzako IGARTU merienda emango dute dohainik.
Izen-emateak Igartubeiti Baserri Museoan Ordutegia: Asteazkenetik ostiralera: 10:00-14:30 Larunbat eta igandeetan: 10:00-14:00 / 16:00-19:00 Telefonoak: 943 72 29 78 / 943 72 51 07 Emaila:igartubeiti@gipuzkoa.net]]>
Frantzisko Xabier Alkortaren kontakizun autobiografikoatag:www.gipuzkoakultura.com,2009:/ondarea//3.3542009-02-09T14:09:15Z2009-04-02T15:34:02Z Frantzisko Xabier Alkorta Euskaldunak eta Pazifikoa. Andres Urdanetaren omenez erakusketa bisitatzen egon da Untzi Museoan. 50., 60. eta 70. hamarkadetan, Venezuelan, Australian eta Papua Ginea Berrian bizi izan zen Xabier eta egin zigun bisitan urte haietako pasadizoak kontatu zizkigun....Gipuzkoakultura Frantzisko Xabier Alkorta Euskaldunak eta Pazifikoa. Andres Urdanetaren omenez erakusketa bisitatzen egon da Untzi Museoan. 50., 60. eta 70. hamarkadetan, Venezuelan, Australian eta Papua Ginea Berrian bizi izan zen Xabier eta egin zigun bisitan urte haietako pasadizoak kontatu zizkigun. Museoko web orrirako zerbait idazteko eskatu genion, eta hauxe da berak modu autobiografikoan eta kontakizun laburtu batean eskaini nahi izan diguna: abenturaz eta esplorazioz beteriko bere bizitza propioa.]]>
"Txomin-Enen jaio nintzen, Donostiatik hurbil, 1936ko martxoaren 16an. Nire aita Eugenio, Donostiako alde zaharrekoa zen. Ama berriz, Fermina, Nafarra zen, Aresokoa. Pertsona zintzoak ziren, onak.
1954an, Sanchez Toca kaleko Jesusen Bihotzaren eskolan Batxilergoko ikasketak amaitu ostean, Venezuelara joan nintzen Vigotik abiatzen zen zama-ontzi batean. Nire intentzioa diamanteak bilatzea zen; Orinoko ibaiaren hegoaldetik barneratuko nintzen ohianean eta Brasileko mugaraino iritsiko nintzen. Denbora pasa zen eta Carmelo izeneko lagun venezolar bat aurkitu nuen eta bi urte baino gehiago eman genituen Ycaburu eta Santa Elena del Uairen inguruko mehatze-asentamenduetan. Denbora luze horretan ez nuen munduarekin ez eta beste inorrekin komunikaziorik mantendu. Oso urte gogorrak izan ziren.
Alubioizko diamante mordoxka bat aurkitu genuen ezerezaren erdian, Roraima izeneko mendiaren inguruan zegoen troka batean. Erosle holandar bati saldu genizkion eta Espainiara itzuli nintzen itsasontziz poltsikoak piska bat aberastuta. Nire asmoa gurasoei laguntzea zen batetik eta bestetik, 16 edo 17 urte nituenean ezagutu eta hainbeste maite nuen Arantxa berriz ikustea.
Bi gauzak egin nituen. Arantxak betirako maitasuna aitortu zidan eta ni Venezuelara bueltatu nintzen petroleoaren esplorazioan lan egitera. Marakaibotik egun pare batetara zegoen leku hura, Kolonbiako mugetan. Han nintzela, sei hilabetetara, nire andregaiaren eskutitza jaso nuen. Agur esaten zidan eta nik lanean jarraitu nuen Donostiara diru nahikoarekin bueltatzeko adina lortu nuen arte. Arantxa berreskuratu beharra nuen.
Berriz ere betirako maitasuna aitortu zidan Arantxak. Arantxak egia esan beti aitortzen zidan betirako maitasuna. 1959ko Gabon bezperan Australiarako bidea hartu nuen Bilbotik, Monte Udala euskal ontzian.
Iruditzen zait zehaztu beharra dudala, garai honetan, 50. hamarkada inguruan, etzegoela inongo behar ekonomikorik Euskal Herritik alde egiteko. Lan-aukera zabalak zeuden eta herrialde osoa zabaltze prozesu luze batean sartzen hasia zen. Euskaldun asko mendeetan zehar mugitzera bultzatu duen izpiritu berak eraman ninduen ni ondasun bila, loria erdiestera eta mundu berri baten bila. Honek guztiak egun irrigarria badirudi ere, nire kasuan egia da. Bitxia dirudien arren, agian, hiru gauza hauetatik piska bat aurkitu nuen.
Australiaz atentzioa ematen zidana mugarri berriaren ideia zen. Utopia batek Antipodetan itxaroten zidan. Gastatuta zegoen Europa zaharra urruti zegoen nire desioetatik. Amets bat.
Port Philip Bay-en lurreratu nintzenetik, Melbourneko portuan 1960ko urtarrilean, Australia eta bion artekoa, gaur egun arte irauten duen zoratzeko moduko affeire bat izan da. Sekulako herrialdea da Australia. Melbournetik Ingham-era joan nintzen kanaberak moztutzera, herrialdearen ipar ekialdean milaka kilometrotara dagoen herrixka txiki batetara. Ni kuadrila baten gangerra nintzen, nagusia, eta taldea suediar batek, italiar batek eta hiru espainiarrek osatzen zuten. Han nengoela, irailean, hilabete luzeetan ixilik egon zen Arantxaren eskutitza jaso nuen. Hitz gutxikoa zen. Donostiako familia oneko mutil gazte batekin hasi omen zen ibiltzen eta denbora gutxira ezkontzeko asmoa ei zuen.
Indartsu baino bihotza erabat minduta nuela opalo bila abiatu nintzen Queensland ingurura. Alexander Holland laguna nuen bidailagun basarmotu hauetan. Denek, Holland zela eta, Dutchie deitzen zioten.
Droverra izana zen, unaia, baina zalditik erori eta bizitza sedentarioa egin beharra izan zuen. Gutxi gora behera nire adinekoa zen.
Dingoei edo basazakurrei tiroka urte bete pasa genuen, baita kanguroak harrapatzen ere (ordaindu egiten ziguten honegatik), opalo zuloak aitzurtu eta arrantxo oso handietan lan egin genuen gogor.
1961eko abenduan, abenturagatik eta nire kasuan beste zereginik ez nuelako, australiar gudarostearekin bat egin genuen. Sei hilabete beranduago, matxinatu komunisten aurkako gerran, Malasian ginen borrokan ohianean lepo sartuak. Herrialde hartara iritsi bezain laster, Arantxaren beste eskutitz bat jaso nuen. Nire helbidea gurasoei eskatu omen zien eta etzela ezkonduko argitzen zidan eta nirekin enamoratuta jarraitzen zuela esaten zidan. Nik ere ez nuen Arantxa inolaz ere ahazterik lortu.
Nire zerbitzua Malasian hiru urtetara luzatu nuen diru nahikoa aurreztu eta Espainiara Arantxarekin ezkontzera etortzeko. Infanterian eta egiteko berezietan egindako soldadu lanek sarjentu izatera eraman ninduen. Askotan errepikatu zaidan garai honetako irudia, Hércules hegazkina urrutiko muino batean ikustea da. Hegazkin honek janaria eta posta botatzen zizkigun jauzgailuetan eta beti galdetzen nion nire buruari ea oraingo honetan Arantxaren eskutitzen bat egongo ote zen. Gutxitan idazten zuen. Nik Eddie Wright izeneko soldadu ingeles baten konpainia besterik ez nuen eta gure egitekoa Ching Peng buruzagi komunista bilatzea zen.
Martxoan Singapurretik Bartzelonaraino zihoan hegaldi bat hartu ahal izan nuen. Arantxa zain neukan eta elkarrekin bueltatu ginen Australiara. Hamaika hilabete beranduago alaba bat izan genuen. Alaba jaio eta lau asteetara Vietnamera joateko agindua iritsi zen.
Borrokaldi askotan partehartu nuen, nabarmenena Long Tan-en gertatutakoa, kautxuzko lur-sail handi batean, Phuoc Tuoy probintzian. Ingalaterrako Erreginaren domina jaso nuen borrokaldian erakutsitako adoreagatik.
1967an armada utzi eta australiar gobernuak Papua Ginea Berrian erreklutatu ninduen Patrol Officer edo patruilla buru bezala lan egiteko. Lanpostu honetan administrazio kolonialaren egitekoak izan nituen, polizia lanak, magistratu lanak eta esplorazio lanak. Beste alaba bat izan genuen eta oso urte zoriontsuak eta kitzikagarriak pasa genituen herrialde melanesiar hartan. Egun esperientzia errepikaezina.
1973ko abenduan eta 1974ko urtarrilan, espedizio bat antolatu nuen Papua Ginea Berriko punturik zabalenetik, garai hartan Irian Jaya deitzen zen mugatik (Indonesiar Papua). Nire espedizioa Rockefellerrek eta bere gizonek egindako espedizioaren hurrengoa izan zen hegoaldetik iparraldera. Espedizio amerikar hau famatua bezain desastrea suertatu zen. Diotenez, Fly Ibai inguruko bertako indigena giza-ehiztariek, Rockefeller bera akabatu eta ustez lepo ere egin omen zuten.
Nire interes pertsonala hiru tribu nomada ezberdinekin kontaktua egitea zen: Miyamintarrak, Atbalmintarrak eta Telefomintarrak. Miyamintarrek eta Atbalminstarrek sekula etzuten zibilizazioarekin kontakturik izan aurrez eta administrazio australiarrak Miyamintarrak bereziki borrokazaleak izan zitezkeela ohartarazi zidan idatziz.
Kontaktua mantentzeko irrika handia nuen. Funtsean nik nuen grinaren arrazoia, haien migraziorako joerak ikertzea zen. Nire ustez, ikerketa honek, Australiako aborigenen jatorriaren inguruan argibideak emango zituen.
Espedizioa arrakastatsua izan zen. Campo Viejo deitu nuen beste bat ere antolatu nahi izan nuen eta gainera nire senitarteko batek, Juan Alkortak, Koipe, Sabin eta Bankoako fundatzaileak, ordainduko zidan, baino gobernu indonesiarrak ez zidan baimenik eman.
Australiara bueltatu ginen eta ni iparraldean dagoen Darwin-en bizitu izan nintzen Unibertsitaterako ikerketak eginaz. Tracy zikloia pasa zenean, 1974ko gabonetan, etxea galdu genuen baino azkarki aurrera atera ginen eta ni Darwin Commnunity College fakultateko dekano izatera heldu nintzen. Egun Charles Darwin University deitzen diote. Gure bizitzako garairik zoragarrienak eta zoriontsuenak izan ziren. Tracyk sortutako desastrearen ondoren, Iparraldeko herrietan martxan jarriko ziren politika, ekonomia eta gizarte berreraikitze prozesu guztietan buru belarri aritu ginen. Nik bertako eta Australiako hainbat agintari politikoentzat diskurtsoak idatzi nituen. 49 urte nituela, Rubert Murdoch-en News Corporation-en hartu ninduten lanerako eta editorialak eta artikuloak idatzi nituen zortzi urtez kate horretako egunkarietan.
Gure alabak, iada ezkonduak eta hilobak hazita zirela, beste mugarri bat bilatu genuen Arantxa eta biok. Ni orduan profesionalki bizitzako momenturik onenean nengoen. Baina beste gauza batzuk garrantzi gehiago zutela zirudien, adibidez, paradisuaren antza duen hori bilatzeak.
Hau horrela, 1997an gure bartulo txikiak hartu eta Toyola Hilux batean milaka kilometro gidatu genituen Australian barrena irlako hegoaldean dagoen Tasmaniako irlara iritsi ginen arte. Han 15.000 m2 zituen lursaila erosi genuen basoan, itsasoaren bazterrean eta bertan gure ametsetako etxea eraiki genuen.
Dudarik gabe senar emazte bezala bizitutako urterik goxoenak baina garratzenak ere bai izan ziren ondorengoak. Arantxa gaixotu egin zen eta etxean nire besoetan hil zen 2003an. Bera hil zelarik, nire bizitza bukatu zela pentsatu nuen. Ia 40 urte izan ziren elkarrekin eman genituenak.
Beste emakume miresgarri batek, Lurdesek, euskalduna ni bezala, nire egunerokotasuna eta etorkizuna berreraikitzeko aukera eman zidan. Baino hori beste historia bat da". Xabier Alkorta Untzi Museoan zela, El Diario Vascok harekin hitz egiteko aukera baliatu zuen. Haren bizitza eta ibilerei buruzko erreportaje zabala egin zuen Unai Marañak.]]>
Astigarragarako txangorako izen emateko azken egunaktag:www.gipuzkoakultura.com,2009:/ondarea//3.3532009-02-05T12:03:24Z2009-04-02T15:34:02Z Astelehena, otsailak 9, Igartubeiti Baserri Museoak Sagardoetxearen lankidetzarekin antolatu duen txangorako izena emateko azken eguna da. Txangoa hurrengo larunbatean izango da, otsailaren 14ean. Sagardoetxea bisitatzeaz gain, sagardo kata gidatua eta bazkaria egingo dituzte Lizeaga sagardotegian....Gipuzkoakultura Astelehena, otsailak 9, Igartubeiti Baserri Museoak Sagardoetxearen lankidetzarekin antolatu duen txangorako izena emateko azken eguna da. Txangoa hurrengo larunbatean izango da, otsailaren 14ean. Sagardoetxea bisitatzeaz gain, sagardo kata gidatua eta bazkaria egingo dituzte Lizeaga sagardotegian.]]>
10:00 Irteera Ezkio-Itsasoko udaletxetik 11:00 Astigarragako Sagardoetxean bisita gidatua, sagardo dastaketa eta pintxoa 12:30 Astigarragako Lizeaga sagardotegian sagardo kata gidatua 14:00 Bazkaria Lizeaga sagardotegian 17:00 Irteera Astigarragatik
Txangoaren prezioa 41 eurokoa da, autobusa, museoko sarrera, bisita gidatua, dastaketa, pintxoa eta bazkaria barne.
Esan bezala, epea otsailaren 9an bukatzen da. Ez ezazue aukera galdu!
Txangoa aurrera ateratzeko gutxienez 24 lagunek eman beharko dute izena.]]>
XIX. mendeko esploratzaileak Zumarragako Zelai Arizti Kultur Etxeantag:www.gipuzkoakultura.com,2009:/ondarea//3.3522009-01-30T12:58:09Z2009-04-02T15:34:02Z XIX. mendeko Euskal Herria ezagutzeko eta gozatzeko erreferentzia zentroa den Zumalakarregi Museoaren Esploratzaileak XIX. mendean. Le Tour du Monde aldi baterako erakusketa, Zumarragako Zelai Arizti Kultur Etxera irtitsi da. Erakusketari kutsu literarioa dario; natura, bidaiak eta bidaiariak ditu aipagai,...Gipuzkoakultura XIX. mendeko Euskal Herria ezagutzeko eta gozatzeko erreferentzia zentroa den Zumalakarregi Museoaren Esploratzaileak XIX. mendean. Le Tour du Monde aldi baterako erakusketa, Zumarragako Zelai Arizti Kultur Etxera irtitsi da. Erakusketari kutsu literarioa dario; natura, bidaiak eta bidaiariak ditu aipagai, baina idazleak eta artista grafikoak esploratzaileak bezain protagonista dira.]]>
XIX. mendearen erdi aldera mapek oraindik eremu asko zuri-zuri zituzten. Munduan zehar, beti ere europarren ikuspegitik, ezagutzen ez ziren lurraldeak ugariak ziren. Espedizioen ugaltzearekin batera, europarren jakin mina asetzearren sortutako aldizkarietan lehena Pariseko Le Tour du Monde izan zen. Aldizkari honek eskaintzen dituen irudien kalitatea eta xarma ezohikoak dira egun, garaiko irudigile eta grabatzaile onenak biltzen baititu, besteak beste, Karl Girardet, Victor Adam eta Gustave Doré.
Le Tour du Mondek munduko paisaia eta ohitura desberdinekiko europarren harridura azaltzen digu. Arrazakeria darie testu eta irudi hauetako askori, baina baita ausardia, abentura gosea eta egoerarik larrienetan bizirik irauteko grina ere. Erakusketa honek urruneko paisaia eta kultura arrotz haietara ez ezik duela mende eta erdiko europarren ikusmoldera ere hurbiltzen gaitu.
Erakusketa honek Munduari bira 80 egunetan jokoa du osagarri. Julio Verneren eleberria oinarri hartuta eta antzarraren jokoaren eredua jarraituz, umeek eta familiek munduari bira emango diote 80 egunetan. Bidean, eragozpen eta egoera onuragarri asko aurkituko dituzte. Le Tour du Monde aldizkariko irudiz osatutako 80 lauki dituen ohola, dado erraldoia, lau fitxa eta jokoaren arau, galdera eta frogak dituzten fitxak dira jokoaren osagarriak. Horrela, erakusketa ikustera doazen ume eta familiek XIX. mendea ezagutu ahal izango dute modu dibertigarrian.
Esploratzaileak XIX. mendean. LE TOUR DU MONDE Tokia: Zelai Arizti kultur etxea. ZUMARRAGA Data: urtarrilaren 30tik otsailaren 15era Ordutegia: Astelehenetik ostiralera: 18.00-20.30 Larunbat eta jaiegunetan: 12.00-14.00 eta 18.00-20.30. Bisita gidatuak: doako bisita gidatuak eskainiko dituzte asteazken eta ostiraletan, goizez eta arratsaldez. Parte hartzeko 943 88 99 00 telefonora deitu behar da aurretik.]]>
Ezetz asmatu! bildumagarria osatutatag:www.gipuzkoakultura.com,2009:/ondarea//3.3512009-01-29T15:02:00Z2009-04-02T15:34:02Z Zumalakarregi Museoak, XIX. mendeko Euskal Herriaz jakiteko eta gozatzeko erreferentzia zentroak, beste bildumagarri digital bat osatu du: Ezetz asmatu! bilduma osorik dago dagoeneko. 2008 hasieran abiarazi zuen proposamen digital hau, erabiltzaileei bertan parte hartu eta 20. urtemuga ospatzen hasteko...GipuzkoakulturaZumalakarregi Museoak, XIX. mendeko Euskal Herriaz jakiteko eta gozatzeko erreferentzia zentroak, beste bildumagarri digital bat osatu du: Ezetz asmatu! bilduma osorik dago dagoeneko. 2008 hasieran abiarazi zuen proposamen digital hau, erabiltzaileei bertan parte hartu eta 20. urtemuga ospatzen hasteko gonbita luzatuz. 500 erabiltzaile inguruk parte hartu dute.]]>
Ezetz asmatu! jolas elkarreragileak irudi bati buruzko galdera bat proposatzen zuen hilabetero. Irudiak XIX. mendeko gertaera, protagonista eta herriei buruzkoak ziren.
Hilabetero, erantzun zuzena bidali duten erabiltzaileek museorako bi sarrera jaso dituzte doan. Eta urte osoan parte hartu dutenek 2009ko egutegi bat jaso dute etxean. Bildumagarrian bezala, egutegi hau diseinatzeko XIX. MENDEKO albuma webguneko grabatuak erabili ditu museoak.
Laster bildumagarri birtual berri bat hasiko da. Ohi bezala, hilabetero faszikuluak posta elektronikoz jasotzeko aukera izango dute erabiltzaileek, mzumalakarregi@gipuzkoa.net helbidean izena emanda.]]>
Matxinbentako saskigilea Igartubeitintag:www.gipuzkoakultura.com,2009:/ondarea//3.3502009-01-29T11:41:51Z2009-04-02T15:34:02Z Aurreko astean aurreratu genizuen bezala, larunbatean, hilak 31, Matxinbentako saskigilea izango dugu Igartubeiti Baserri Museoan. 11:00etatik aurrera, erakustaldiak, bisita gidatuak eta umeentzako tailerrak izango dira....GipuzkoakulturaAurreko astean aurreratu genizuen bezala, larunbatean, hilak 31, Matxinbentako saskigilea izango dugu Igartubeiti Baserri Museoan. 11:00etatik aurrera, erakustaldiak, bisita gidatuak eta umeentzako tailerrak izango dira.]]>
11:00-14:00 Saskigilearen erakustaldiak. 11:00-14:00 eta 16:00-18:00 Umeentzako saski tailerrak. Arratsaldeko tailerren ondoren merienda izango da. 11:00, 12:30 eta 17:00etan Bisita gidatuak Interpretazio Zentrora eta Igartubeiti baserrira.
Ezkio-Itsasoko heldu zein umeentzat sarrera, bisita gidatuak eta tailerrak doakoak izango dira.
Izen-emateak Igartubeiti Baserri Museoan Ordutegia: Asteazkenetik ostiralera: 10:00-14:30 Larunbat eta igandeetan: 10:00-14:00 / 16:00-19:00 Telefonoak: 943 72 29 78 / 943 72 51 07 E-maila:igartubeiti@gipuzkoa.net]]>
Saskiak eta sagardoatag:www.gipuzkoakultura.com,2009:/ondarea//3.3492009-01-23T13:14:23Z2009-04-02T15:34:02Z Igartubeiti Baserri Museoak bi ekitaldi berezi antolatu ditu datozen egunetarako. Batetik, urtarrilaren 31n, larunbata, Matxinbentako saskigileak bere lana erakutsiko du. Bestetik, otsailaren 14an txangoa izango da Astigarragako Sagardoetxera....GipuzkoakulturaIgartubeiti Baserri Museoak bi ekitaldi berezi antolatu ditu datozen egunetarako. Batetik, urtarrilaren 31n, larunbata, Matxinbentako saskigileak bere lana erakutsiko du. Bestetik, otsailaren 14an txangoa izango da Astigarragako Sagardoetxera.]]>
Urtarrilaren 31rako, saskigilearen erakustaldiaz gain, umeentzako tailerrak antolatu dituzte eta saskiak egiteko aukera izango dute.
Ondokoa izango da egitaraua:
11:00-14:00 Saskigilearen erakustaldiak. 11:00-14:00 eta 16:00-18:00 Umeentzako saski tailerrak. Arratsaldeko tailerren ondoren merienda izango da. 11:00, 12:30 eta 17:00etan Bisita gidatuak Interpretazio Zentrora eta Igartubeiti baserrira.
Ezkio-Itsasoko heldu zein umeentzat sarrera, bisita gidatuak eta tailerrak doakoak izango dira. Aldez aurretik izena eman behar da Igartubeiti Baserri Museoan.
Txangoa Astigarragara Otsailaren 14rako, Astigarragarako irteera antolatu du Igartubeiti Baserri Museoak, Sagardoetxearen lankidetzarekin. Sagardoetxea bisitatzeaz gain, sagardo kata gidatua eta bazkaria egingo dituzte Lizeaga sagardotegian.
Txangoaren prezioa 41 eurokoa da, autobusa, museoko sarrera, bisita gidatua, dastaketa, pintxoa eta bazkaria barne.
Txangoa aurrera ateratzeko gutxienez 24 lagunek eman beharko dute izena.Epea otsailaren 9an bukatzen da.
Izen-emateak Igartubeiti Baserri Museoan Ordutegia: Asteazkenetik ostiralera: 10:00-14:30 Larunbat eta igandeetan: 10:00-14:00 / 16:00-19:00 Telefonoak: 943 72 29 78 / 943 72 51 07 E-maila:igartubeiti@gipuzkoa.net]]>
Euskaldunak eta Pazifikoa. Andres Urdanetaren omenez. Erreportaje grafikoatag:www.gipuzkoakultura.com,2009:/ondarea//3.3482009-01-16T11:27:50Z2009-04-02T15:34:02Z Ozeano Barean izandako euskal presentziaren ikuspegi panoramiko interesgarria eskaintzen du Untzi Museoak, Andres Urdanetaren omenez antolatutako Euskaldunak eta Pazifikoa erakusketan. 2010eko otsailaren 28a arte izango da ikusgai....Gipuzkoakultura Ozeano Barean izandako euskal presentziaren ikuspegi panoramiko interesgarria eskaintzen du Untzi Museoak, Andres Urdanetaren omenez antolatutako Euskaldunak eta Pazifikoa erakusketan. 2010eko otsailaren 28a arte izango da ikusgai.]]>
Euskaldunek nabigazio eta merkataritzarako ibilbide berriak esploratzen eta deskubritzen betetako eginkizun garrantzitsua azaltzen du erakusketak. Era berean, espainiar kolonizazioaren esparruan, ekonomian, zientzia eta kultur arloan, administrazioan eta erlijio kontuetan izan zuten jarduera bizia ere azaltzen du. Kronologikoki, XVI. mendetik, hots, deskubrimenduen garaitik gaur egun arte hartzen du, eta Asiarekiko merkataritzako trukeak eta jatorri horretako etorkinen etorrera aipatzen ditu.
Guztia, ondoko ataletan sailkatuta:
1) Historiaren eta fabulazioaren artean (Sarrera). 2) Lehen Mundu Bira (Magallanes-Elcano). 3) Filipinen konkista eta itzulera bidaia (Urdaneta-Lopez de Legazpi). 4) Gurutzea, ezpata eta jakintza. 5) Manilako Galeoia. 6) Filipinetako Errege Konpainia. 7) Bonetxea eta Ilustrazioko beste marinel batztuk. 8) Negozioa, Milizia y Misioa (el siglo XIX). 9) Enpresariak, gerrillariak eta pilotariak (XX. mendea). 10) Asia Ekialdearekiko harremanak XXI. mendean.
Ordutegia: -Asteartetik larunbatera: 10:00 - 13:30 eta 16:00-19:30 -Igande eta jaiegunetan: 11:00 - 14:00
]]>
Euskaldunak eta Pazifikoatag:www.gipuzkoakultura.com,2008:/ondarea//3.3472008-12-30T09:09:58Z2009-04-02T15:34:02Z Untzi Museoak Andres Urdanetaren omenez antolatutako Euskaldunak eta Pazifikoa erakusketa dagoeneko martxan dago. Aurtengo abenduan hasita, 2010eko otsailaren 28ra arte ikusgai izango da....GipuzkoakulturaUntzi Museoak Andres Urdanetaren omenez antolatutako Euskaldunak eta Pazifikoa erakusketa dagoeneko martxan dago. Aurtengo abenduan hasita, 2010eko otsailaren 28ra arte ikusgai izango da.]]>
Erakusketa honek Ozeano Barean izandako euskal presentziaren historiaren ikuspegi panoramikoa ematen du ezen, besteak beste, Filipinar uharteetan, Amerikako kontinenteko mendebaldeko kostalde inguruan eta Txina hegoaldeko kostaldeko lurretan gauzatu zen. Erakusketak euskaldunek nabigazio eta merkataritzarako ibilbide berriak esploratzen eta deskubritzen betetako eginkizun garrantzitsua azaltzen du. Era berean, espainiar kolonizazioaren esparruan, ekonomian, zientzia eta kultur arloan, administrazioan eta erlijio kontuetan izan zuten jarduera bizia ere azaltzen du. Garapen kronologikoak XVI. mendetik, hots, deskubrimenduen garaitik (atal batzuk Juan Sebastian Elkano, Andres Urdaneta eta Migel Lopez de Legazpiri daude eskainita) gaur egun arte hartzen du, eta Asiarekiko merkataritzako trukeak eta jatorri horretako etorkinak Euskal Herrira iristea aipatzen ditu.
Martxoaren 10ean esan genizuen bezala, Euzkadiko Gudontzidiak Guda Zibilean izandako ibilbideari buruzko informazio zabala eskura duzue www.gudontzidia.eu helbidean. Webgunearen aurkezpenak egungo egunkari eta aldizkarien orrietara ekarri zuen 1936. urtean sortutako gudontzidi berezi hau.]]>
Gipuzkoa.tv webgunean ikus dezakezue aurkezpenaren bideoa; baina horretaz gain, hedabide askok jaso dute gure historiaren zati garrantzitsu bat berreskuratzen duen webgune honen berri. Hona hemen gaiari buruz argitaratu diren berrietako batzuk: 
Urretxu-Zumarragako Bertso Eskolak antolatzen duen Martxoan Bertsoako, bertso txapelketako kanporaketa izan zen larunbatean, martxoak 7an, arratsaldeko 19:00etan Igartubeiti Baserri Museoan.]]>
Urretxu-Zumarragatik askok autobusean iritsi ziren Igartubeitira. Autobusa ia goraino bete zen ( Hitzetik Hortzera saiko kamerak tartean; adi, beraz, datorren igandeko programari). Ezkio-Itsasoko herriak ere bikain erantzun zuen eta jende andana bildu zen barrikotea baino lehen jokatu zen txapelketako kanporaketa jarraitzera. 
