Aurtengo KOLDO MITXELENA Kulturuneko Iparraldea Bertan! zikloan, Etxahun-Iruriri (1908-1979) tartetxo berezia egingo diogu. Txirularia, kantagilea, bertsolaria eta bederatzi pastoralen egilea, Pierre Bordazarre Zuberoako Iruri herriko Etxhaunia etxean jaio zen 1908an eta, ohitura zaharra jarraituz, Etxahun goitizena hartu zuen.

Etxahun-Irurien pastoraletako gaiak euskal kulturan oinarrituta zeuden beti eta hori berrikuntza handia izan zen; pastorala eraberritu zuela esan ohi da.

Txirula jotzaile fina zen, nahiz eta ez zuen solfeorik sekula ikasi, ezta horretarako gogorik izan ere. Baserrian lanean zegoela bururatzen zitzaizkion bere kantetako doinuak, ez zen paper aurrean idaztera esertzen. Hala, hainbat kanta eder sortu zituen, horietatik ezagunena Agur Xiberua:

Sor lekhia ützirik gazte nintzalarik,
Parisen sarthü nintzan korajez betherik.
Plazerez gose eta bürian hartürik
behar niala alegera bizi
Bostetan geroztik, nigar egiten dit,
Xiberua zuri.

Agur Xiberua,
bazter güzietako xokhorik eijerrena
Agur sor lekhia,
zuri ditit ene ametsik goxuenak.
Bihotzaren erditik
bostetan elki deitadazüt hasperena;
zü ützi geroztik
bizi niz trixterik,
abandonatürik,
ez beita herririk,
Parisez besterik,
zü bezalakorik.

Palazio ederretan gira alojatzen,
eta segür goratik aide freska hartzen;
Gain behera soginik beitzait üdüritzen
Orhigaen nizala agitzen
Bena ez dira heben
bazterrak berdatzen,
txoriak kanthatzen!

Agur Xiberua,
bazter güzietako xokhorik eijerrena
Agur sor lekhia,
zuri ditit ene ametsik goxuenak.
Bihotzaren erditik
bostetan elki deitadazüt hasperena;
zü ützi geroztik
bizi niz trixterik,
abandonatürik,
ez beita herririk,
Parisez besterik,
zü bezalakorik.

Ametsa, lagün nezak ni Atharratzerat,
ene azken egünen han iragaitera,
Orhiko txoriaren khantüz behatzera,
pharka ditzan nik egin nigarrak.
Hots, xiberutarrak,
aintzinian gora
euskualdün bandera.

Agur Xiberua,
bazter güzietako xokhorik eijerrena
Agur sor lekhia,
zuri ditit ene ametsik goxuenak.
Bihotzaren erditik
bostetan elki deitadazüt hasperena;
zü ützi geroztik
bizi niz trixterik,
abandonatürik,
ez beita herririk,
Parisez besterik,
zü bezalakorik.